Adoptie

Veelgestelde vragen en antwoorden over adoptie.

Kan je meerdere kinderen tegelijk adopteren?
  • Ja. Je kan vragen aan de familierechtbank om geschikt verklaard te worden voor meer dan 1 kindje. Tijdens het maatschappelijk onderzoek wordt dan nagegaan of je gezin hiervoor voldoende draagkracht heeft.
  • Broertjes en/of zusjes worden niet gescheiden, maar worden geplaatst in gezinnen die meerdere kinderen tegelijk willen en kunnen adopteren.
  • Het adopteren van meerdere kinderen tegelijk vraagt heel wat van adoptieouders. Dergelijke siblingadoptie biedt kansen aan deze kinderen maar er zijn ook extra risico’s aan verbonden. Het is van belang om je hierover grondig te informeren voordat je de keuze maakt voor de adoptie van meerdere kinderen tegelijk.
Kan je meerdere kinderen tegelijk adopteren?
  • Ja. Je kan vragen aan de familierechtbank om geschikt verklaard te worden voor meer dan 1 kindje. Tijdens het maatschappelijk onderzoek wordt dan nagegaan of je gezin hiervoor voldoende draagkracht heeft.
  • Broertjes en/of zusjes worden niet gescheiden, maar worden geplaatst in gezinnen die meerdere kinderen tegelijk willen en kunnen adopteren.
  • Het adopteren van meerdere kinderen tegelijk vraagt heel wat van adoptieouders. Dergelijke siblingadoptie biedt kansen aan deze kinderen maar er zijn ook extra risico’s aan verbonden. Het is van belang om je hierover grondig te informeren voordat je de keuze maakt voor de adoptie van meerdere kinderen tegelijk.
Kan je een adoptieprocedure opstarten als je nog bezig bent met fertiliteitsbehandelingen?
  • Ja, maar het wordt afgeraden om effectief te starten met de voorbereiding terwijl de fertiliteitsbehandelingen bezig zijn.
  • Hoewel het begrijpelijk is dat je je, omwille van de wachttijden, zo snel mogelijk wil aanmelden om te adopteren, het blijkt uit ervaring dat het erg moeilijk is om beide intensieve en emotioneel belastende procedures te combineren.
  • De psychische en fysieke belasting van een medische behandeling maakt het moeilijk om zich in te stellen op de komst van een adoptiekind.
  • Een kinderwens is belangrijk bij het starten van een adoptieprocedure. Een adoptie kan echter pas succesvol worden als toekomstige adoptieouders alle ruimte kunnen maken voor het toekomstige adoptiekind. De ongewenste (biologische) kinderloosheid werd dus best al door het gezin aanvaard voor de komst van een adoptiekind.
Hoe kan ik digitaal een verzoekschrift neerleggen bij de Familierechtbank?

 

  • Bij de Familierechtbank is het mogelijk om inleidende procedurestukken (verzoekschriften), stukkenbundels, conclusies en begeleidende brieven neer te leggen via e-Deposit.

    BELANGRIJKE INFO

    • ALLE documenten moeten in pdf-formaat opgeladen worden!
    • Bij het neerleggen van een verzoekschrift dient er een bijdrage aan het fonds voor juridische tweedelijnsbijstand betaald worden.
      • Het rekeningnummer per rechtbank vindt u in dit overzicht.
      • Je doet dit best op voorhand, zo kan je bij het neerleggen van het verzoekschrift al een betalingsbewijs (in pdf-formaat) toevoegen aan het verzoekschrift. 
      • Vergeten? Geen nood. Je krijgt achteraf nog een vraag tot betaling toegestuurd van de FOD Financiën via ‘Mijn Burgerprofiel’, E-box, Doccle, etc. maar daar gaat dan weer wat extra tijd over.
    • Een voorbeeldverzoekschrift kan je hier downloaden. Je dient dit dus nog aan te passen zodat dit correct is voor jouw specifieke situatie.
    • Achteraan het verzoekschrift staat een lijstje met toe te voegen bijlagen. De meesten kunnen eenvoudig online aangevraagd worden via Mijn Burgerprofiel.


    NEERLEGGING STAP VOOR STAP
    Je kan je bij ‘e-Deposit’ aanmelden via e-ID (identiteitskaart + kaartlezer), Itsme, tokenkaart, …
    Je krijgt dan een aantal zaken die u moet selecteren.

    • categorie: kies 'documenten in zaak'
    • hoedanigheid: kies 'burger'
    • actie: 'documenten neerleggen'
    • Klik op 'volgende'
      • Type instantie: kies 'rechtbank van eerste aanleg'
      • Locatie (en afdeling) van de instantie: selecteer de Nederlandstalige rechtbank van eerste aanleg die bevoegd is voor jouw woonplaats
      • Rol/systeemnummer: geef '1970/70/B' in. Dit is een rolnummer voor het opstarten van een nieuw dossier.
      • Neerleggen van een: kies 'brief'. In de toekomst zou er mogelijk een aparte optie 'verzoekschrift' moeten bijkomen, maar voorlopig mag er dus de optie 'brief' gebruikt worden.
      • Klik op 'naar neerlegging'
        • Klik op 'bladeren' en kies de bestanden.
        • Klik op 'bevestigen'

    Je kan deze info ook nalezen op deze pagina van de FOD Justitie.

Kan ik een meerderjarige uit het buitenland adopteren?

Het Haags adoptieverdrag is enkel van toepassing op minderjarigen en er is dus geen interlandelijke overbrenging voorzien voor een meerderjarige. Een meerderjarige met verblijfplaats in het buitenland kan dus geen visum krijgen in het kader van een interlandelijke adoptie om de adoptieprocedure hier in België verder te zetten. De adoptie van een meerderjarige dient dus ofwel in België plaats te vinden, ofwel in het buitenland, waarna men deze buitenlandse adoptie eventueel ter erkenning kan voorleggen. 

Bij een adoptie van een meerderjarige zijn de regels van het wetboek internationaal privaatrecht van toepassing, niet die van het Haags adoptieverdrag. Wij hebben bijgevolg geen bevoegdheid om tussen te komen bij adopties van meerderjarigen. Meer info over deze wetgeving vind je terug in het wetboek van het internationaal privaatrecht

Voor een adoptie van een meerderjarige dien je alleszins 15 jaar ouder te zijn dan de geadopteerde. 

Belangrijk is ook om te kijken of je in het land van herkomst ook in aanmerkingen komt om te adopteren. Hiervoor neem je best contact op met de centrale of bevoegde autoriteit inzake adoptie van het herkomstland

Heb je toch nog meer vragen hierover? Neem dan gerust contact op met onze Federale Centrale Autoriteit inzake Adoptie (FOD Justitie). 

Wat betekent een adoptie van een kind met specifieke ondersteuningsbehoeften (special needs)?

Een special needs kind is de Engelse term voor een kind met specifieke ondersteuningsbehoeften. Het gaat dan om een kindje dat door zijn specifieke situatie extra zorgen zal nodig hebben. In Vlaanderen onderscheiden we 5 categorieën. Het gaat om kinderen:

  • ouder dan 6 jaar;
  • met een medische problematiek;
  • met een extra belastende achtergrond of met gedragsproblemen;
  • met ontwikkelingsstoornissen;
  • dat samen met één of meerdere broers/zussen wordt geadopteerd (siblingadoptie).

Andere landen kunnen 'special needs' kinderen anders definiëren.

Ieder adoptiekind heeft specifieke behoeften. Bij kinderen met specifieke ondersteuningsbehoeften is op voorhand al duidelijk dat het kindje extra ondersteuning zal nodig hebben. Sommige landen van herkomst zoeken enkel nog ouders voor kinderen die deze extra zorg nodig zullen hebben, omdat ze voor de andere kinderen oplossingen in eigen land vinden.

Als adoptieouder kan je in het kindprofiel aangeven of je open staat voor een adoptie van een kindje met een (vooraf gekende) specifieke ondersteuningsbehoefte of niet. Je doet deze keuze na grondig geïnformeerd te zijn in de voorbereiding bij Steunpunt Adoptie en bij de adoptiedienst. Je kan dit ook enkel doen als je als gezin voldoende draagkracht hebt om dit aan te kunnen. Doordat je op voorhand informatie hebt over de specifieke noden van het kindje, kan je je zeer specifiek voorbereiden hierop.

Als je beslist dat je niet kan openstaan voor een dergelijk adoptie, heb je nog geen 100% zekerheid dat jouw adoptiekindje gezond zal zijn. De adoptiedienst zal dan een kindje toewijzen dat op het moment van toewijzing, op basis van de beschikbare informatie, voldoet aan je vooraf bepaalde kindprofiel. In sommige landen kunnen bepaalde ziektes niet vastgesteld worden door het gebrek aan expertise. Soms zijn de kinderen ook nog te jong om bepaalde problemen vast te stellen of ontwikkelen de kinderen later bijkomende problemen.

Moet iedereen wachten op instroombeheer? Ook als je eerder al adopteerde of als je zelfstandig wil adopteren?

Ja, iedereen moet wachten op instroombeheer voordat de procedure kan opgestart worden. Er is alleen een uitzondering voor intrafamiliale adopties.

Voor een tweede adoptie moet je de voorbereiding niet opnieuw volgen maar je krijgt pas een attest van voorbereiding als je mee kan doorstromen naar de volgende fase van de procedure. Dit moet op deze manier gebeuren omdat de wachttijd bij de adoptiediensten anders te hoog zal blijven.

De keuze om zelfstandig of via een dienst te adopteren, kan je maar maken na het bekomen van een geschiktheidsvonnis. Het instroombeheer heeft betrekking op de periode ervoor.

Hoe belangrijk is de invloed van de geboorte-ouders en -familie na de adoptie?

Hoewel bij een volle adoptie alle wettelijke banden met de oorspronkelijke familie zijn verbroken, blijft de geboortefamilie aanwezig in het adoptiegezin. De geboortefamilie is de derde partij in de adoptiedriehoek en het is belangrijk dat zij een plaats krijgt in het leven van het adoptiekind. Ze is namelijk onlosmakelijk verbonden met de identiteit van de geadopteerde.

Het is van groot belang dat adoptiekinderen in hun adoptiegezin en daarbuiten in alle openheid over hun verleden kunnen praten en vragen mogen en kunnen stellen. Zo kunnen ze hun adoptie mee een plaats geven.

De adoptie zal invloed hebben op de identiteitsontwikkeling van adoptiekinderen. Hun identiteit zal mee bepaald worden door hun verleden, de erkenning van hun biologische afkomst en de realiteit van hun adoptie.

De adoptieouder kan het kind het best steunen en helpen door de geboorte-ouders/familie te erkennen als oorsprong van zijn bestaan en zijn afkomst te respecteren.

Kan ik een (minderjarige) vluchteling of een kind uit een conflict- of rampgebied adopteren?
  • Neen, dit kan niet. Een minderjarige die op de vlucht is, heeft vaak nog ouders of andere familieleden in het herkomstland die door de omstandigheden in het herkomstland niet snel gevonden kunnen worden. Hierdoor is er geen zicht op hun toestemming voor de adoptie en hun eventuele wil om later terug zelf voor het kind te kunnen zorgen.
  • Kinderen in conflict- en/of rampgebieden raken vaak gescheiden van hun ouders of familie door de chaos die er heerst. Ze komen op verschillende plaatsen terecht en vaak duurt het jaren voor ze elkaar terugvinden. Adopties organiseren in dergelijke omstandigheden is onverantwoord. Eerst moeten alle kinderen de kans krijgen om teruggevonden te worden door hun ouders, grootouders, zussen, broers, tantes ...
  • De moeilijke situaties van (minderjarige) vluchtelingen zorgt ervoor dat er geen garanties kunnen zijn over hun adoptabiliteit. Bovendien kan er onvoldoende geëvalueerd worden of er andere (minder ingrijpende) oplossingen mogelijk zijn.
  • Vluchtelingenwerk Vlaanderen heeft, in samenwerking met Pleegzorg Vlaanderen en enkele andere partners, het project Geef de wereld een thuis opgestart. Hierin werken zij aan de opvang van erkende vluchtelingen met een verblijfsstatuut in gastgezinnen. Gastgezinnen kunnen zich kandidaat stellen als pleeggezin via Pleegzorg Vlaanderen.
Ik ben geadopteerd en op zoek naar mijn roots

Als interlandelijke geadopteerde (uit het buitenland) kan je in eerste instantie inzage vragen in je adoptiedossier bij het VCA. Als het VCA je dossier heeft, dan wordt je uitgenodigd. Heeft het VCA nog geen dossier dan stellen we alles in het werk om dit dossier te verkrijgen. Je wordt hiervan op de hoogte gehouden.

Ben je binnenlands geadopteerd, dan kan je inzage vragen in je dossier bij de adoptiedienst die de adoptie regelde. Is deze onbekend of bestaat hij niet langer, dan kan je je vraag ook stellen aan het VCA.

Wil je (psychosociale) begeleiding bij je zoektocht dan kan je terecht bij verschillende erkende diensten. Als geadopteerde kan je steeds terecht bij de adoptiedienst die voor je adoptie bemiddelde. Daarnaast kan je ook terecht bij Steunpunt Adoptie, het zoekregister en Road to Roots bij de adoptiedienst FIAC.

Bekijk het overzicht van organisaties en diensten waar je terechtkan

Of je nu wil adopteren, geadopteerd bent of vragen hebt over je verhaal: deze handige adressen voor adoptie helpen je verder.