Hoe verloopt een traject?
Een traject in de jeugdhulp is maatwerk en verloopt niet volgens een vast stappenplan. Samen met jou wordt gekeken wat je kind nodig heeft en hoe jullie mee kunnen beslissen. Dat staat allemaal in het hulpverleningsplan van je kind.
Hoe start een traject in de jeugdhulp?
Er zijn meerdere redenen waarom je kind met jeugdhulp te maken kan krijgen.
Meestal begint het met een aanmelding.
Dat kan gebeuren:
- door jezelf
- door je kind
- door een hulpverlener
- door justitiële partners, bv. jeugdrechtbank (parket) en politie
- via school of een andere dienst
Bij de aanmelding wordt bekeken:
- wat gaat er goed
- wat zijn de zorgen
- wie staat rond jou en je gezin
- wie/wat is nodig om de zorgen weg te nemen of te verkleinen
Bespreek de situatie van je kind met een hulpverlener en bekijk wat mogelijk is.
Wat is een hulpverleningsplan?
Eerst maakt de consulent een plan op. Daarin staan de verwachtingen over je kind en de hulpverlening.
Dat plan wordt vertaald naar een concreet hulpverleningsplan. Dat vermeldt:
- wat er goed gaat in jouw gezin
- wat de zorgen zijn bij je thuis
- jullie doelen: welke stapjes zijn nodig voor meer veiligheid
- wie doet wat
Dit plan wordt samen met jou en je kind opgesteld. Jullie mening is dus belangrijk.
Bekijk ook de info over het jeugdhulpdossier van je kind.
Wat is de rol van de consulent?
Bij het eerste gesprek legt de consulent van het ondersteuningscentrum jeugdzorg (OCJ) of de sociale dienst jeugdrechtbank uit wat diens rol is. Zo is de consulent ook een hulpverlener, maar met een specifieke rol en mandaat.
De consulent volgt de situatie van je gezin en je kind op, kijkt mee welke hulp nodig is en zorgt ervoor dat gemaakte afspraken worden nagekomen.
Samen bespreken jullie:
- welke stappen er volgen in het traject
- wat er al goed loopt
- welke zorgen er zijn
- wat er nodig is zodat je kind veilig kan opgroeien
Samen maken jullie een plan. Daarin staat welke hulp wordt ingezet en met welke doelen. Is er een jeugdrechter betrokken? Dan kunnen ook opgelegde voorwaarden of afspraken in dat plan staan.
De hulpverlening zelf gebeurt door hulpverleners. De consulent volgt op hoe alles verloopt en houdt contact met jou, je kind en de betrokken hulpverlening.
Er zijn daarom regelmatig gesprekken met de consulent. Tijdens die gesprekken bekijken jullie hoe het gaat, wat er goed loopt en of er iets moet veranderen in het traject. Zo blijft de hulp afgestemd op wat je kind nodig heeft.
Wat is de rol van de hulpverlener?
Soms beslist de consulent of jeugdrechter dat extra hulp nodig is. Dan wordt er gezocht naar een hulpverlener die jou en je gezin kan ondersteunen.
De consulent bespreekt samen met jou, je kind en hulpverlener het plan voor het traject. Daarin staat welke doelen jullie willen bereiken en waarom die belangrijk zijn. De hulpverlener gaat daarna samen met je kind en de mensen die belangrijk zijn voor je kind aan de slag. Er wordt stap voor stap gewerkt aan de afgesproken doelen en gezocht naar oplossingen die bij de situatie van je kind passen.
De hulpverlener houdt de consulent en/of jeugdrechter op de hoogte van het verloop. Bijvoorbeeld hoe de samenwerking loopt en welke vooruitgang er is.
Kan een hulpverlener alles doorvertellen?
Nee. Een hulpverlener heeft beroepsgeheim. Dat betekent dat die niet zomaar informatie over je kind mag delen met andere mensen. Toch zijn er uitzonderingen.
- Als je kind begeleiding krijgt via een consulent van het ondersteuningscentrum jeugdzorg of de sociale dienst jeugdrechtbank, moet de hulpverlener bepaalde informatie delen met de consulent.
- Als een jeugdrechter betrokken is, kan ook die informatie krijgen over hoe het traject verloopt en of de afgesproken doelen worden bereikt.
De hulpverlener legt uit welke informatie wordt gedeeld en waarom. Heb je daar vragen over? Dan kan je die altijd stellen.
Hoe ziet de begeleiding eruit?
De begeleiding verschilt per persoon. Ook dat is dus maatwerk.
Mogelijke vormen van hulp:
- gesprekken met jou en je kind, bv. over planning, emoties, school, geld …
- ondersteuning thuis
- hulp rond school, wonen of welzijn
Samen wordt regelmatig gekeken:
- wat werkt goed?
- wat kan beter?
Het plan kan dus veranderen als dat nodig is.
Wat als je kind niet thuis kan blijven?
Soms is er meer hulp nodig en kan je kind (tijdelijk) niet thuis wonen. Er zijn verschillende vormen van verblijf mogelijk:
Dat kan zijn:
- in een leefgroep
- in een pleeggezin
- in een publieke voorziening
Ook dan blijft het doel:
- je kind ondersteunen
- werken aan een situatie die beter bij je gezin en kind past
Verblijf gaat altijd gepaard met begeleiding voor je gezin en het netwerk. Afhankelijk van de vraag en ondersteuningsnood is het verblijf kortdurend, langdurig of onderbroken.
Verblijf komt vooral in beeld voor kinderen en jongeren:
- met een (vermoeden van) handicap
- met opvoedings- en gezinsproblemen
- in crisissituaties
- na een delict
Wat betekent participatie?
Participatie betekent dat je mee beslist.
Dat houdt in:
- je wordt gehoord
- je geeft je mening
- je denkt mee over oplossingen
Je hoeft het niet alleen te doen en jouw stem telt mee.
Ben je op zoek naar lotgenoten?
- Gezin en Handicap biedt heldere informatie, vormingen en publicaties voor ouders van kinderen met een beperking.
- Ouderspunt wil de positie en betrokkenheid van ouders versterken voor een betere hulp aan kinderen en jongeren.
- Ouders voor Inclusie wil dat alle kinderen en jongeren met een beperking volwaardig kunnen deelnemen aan het maatschappelijk leven.
- De Ouders vzw helpt ouders in hun zoektocht naar hulp en bundelt informatie over organisaties, hulpmiddelen, leuke activiteiten, therapeuten en medische info.
Waarom is elk traject anders?
Iedere situatie is anders. Daarom is een traject:
- niet in vaste stappen te gieten
- flexibel en aanpasbaar
- afgestemd op de situatie van je kind
Soms gaat het snel, soms duurt het langer. Dat is normaal.
Wat kan je zelf doen?
- Stel vragen als iets niet duidelijk is
- Zeg wat je belangrijk vindt
- Geef aan wat voor jou en je kind werkt en wat niet
Praat met de consulent of hulpverlener van je kind en blijf betrokken doorheen het traject.
Wat levert het jullie op?
Een traject in de jeugdhulp helpt je kind om:
- passende ondersteuning te krijgen
- stap voor stap vooruit te gaan
- samen oplossingen te zoeken
Dat gaat vaak makkelijker als mensen uit jullie omgeving - familie, vrienden, begeleiders … - meehelpen. Je staat er dus niet alleen voor.